 |
| foto: Jaś Ufnalski |
Choć geneza powstania obiektu jest jeszcze przedsocrealistyczna i sięga drugiej połowy lat 40 - tych, to budowa rozpoczęła się już w czasie obowiązywania zasad doktryny realizmu socjalistycznego. Historia wznoszenia tego gmachu doskonale obrazuje przemiany zachodzące w powojennej architekturze polskiej. W zależności bowiem od potrzeby i wymagań danego czasu dodawano bądź usuwano z jego elewacji historyzujący detal.„Pałac Sportu” stanął przy nowo utworzonej arterii komunikacyjnej, Al. Politechniki, w sąsiedztwie terenów uczelni. Jego projekt opracowany został przez W. Prochaskę, profesora Politechniki Gdańskiej oraz W. Nowackiego, S. Rydlewskiego przy współudziale K. Lisowskiego. Pierwsza koncepcja architektoniczna opierała się na układzie widocznych struktur konstrukcyjnych, łuków parabolicznych i nawiązywała w formie do gdyńskiej Hali Targowej. Jednak tak awangardowa forma musiała ulec przeobrażeniom po wprowadzeniu zasad doktryny realizmu socjalistycznego. Wzniesiona na początku latach 50 –tych hala, choć oddana do użytku, jak większość łódzkich obiektów z opóźnieniem, na początku 1957 roku, bazowała na układzie łuków parabolicznych o niespotykanej dotąd rozpiętości, 72,5 metra i wysokości prawie 30 metrów, które zostały jednak zasłonięte i do połowy swej wysokości zabudowane. Szczelna obudowa hali spowodowała, że straciła ona swoją lekkość, strzelistość stała się ciężka i masywna w wyrazie. Proste, nieznacznie spiętrzone, monumentalne bryły w efekcie końcowym pozbawione zostały plastycznego detalu, przez co oddziałują na odbiorcę przede wszystkim swoją potężną masą, epatują powagą i dostojeństwem. Kompozycje elewacji tworzył płaski ornament w postaci płycin w górnej kondygnacji oraz lizen nieodwołujący się do żadnej konkretnej epoki historycznej. Głównym elementem wyrazu stała się mocna filarowa fasada, nieznacznie zmiękczająca monumentalną bryłę. Niezwykle bogaty był program funkcjonalny tego obiektu przewidywał poza areną o wielofunkcyjnym przeznaczeniu, realizację pomieszczeń hotelowych, restauracji, sali gimnastycznej. Łódzka hala sportowa stanowiła jeden z największych wówczas kubaturowo łódzkich obiektów, swoistą „socwizytówkę” miasta wielokrotnie opisywaną w prasie codziennej i fachowej. Na podstawie A. Sumorok, Architektura i urbanistyka Łodzi okresu realizmu socjalistycznego, Warszawa, Neriton, 2010.
|